Onrustig gevoel en innerlijke rust vinden

Een onrustig gevoel lijkt vaak zomaar te ontstaan. Maar als je iets langer kijkt, zie je dat het meestal een reactie is van je systeem. Je lichaam en zenuwstelsel reageren continu op wat er gebeurt. Op druk, verwachtingen, prikkels en situaties die aandacht vragen.

Soms is die reactie duidelijk, bijvoorbeeld bij stress of spanning op het werk. Maar soms ontstaat er een onrustig of angstig gevoel zonder reden die je direct kunt aanwijzen.

Dat komt omdat je systeem ook reageert op onderliggende processen:

Gedachten die blijven doorgaan
Onuitgesproken spanning
Verwachtingen die je van jezelf hebt
Of situaties die je eerder als lastig hebt ervaren

Je zenuwstelsel kan dan als het ware ‘aan’ blijven staan. Klaar om te reageren, terwijl er geen directe aanleiding meer is. Dat is niet vreemd. Het is een teken dat je bezig bent om met iets om te gaan.

Een onrustig gevoel is niet altijd duidelijk zichtbaar en kan zich dan ook op verschillende manieren uiten.

In je lichaam:
Een gespannen gevoel
Snellere ademhaling
Vermoeidheid of slecht slapen

In je hoofd:
Veel piekeren
Moeite met concentratie
Gedachten die blijven doorgaan

In je gedrag:
Moeite met stilzitten
Snel afgeleid zijn
Blijven doorgaan zonder echte rust

En soms is het ook subtieler. Een niet te plaatsen onrustig gevoel. Alsof er iets niet klopt, zonder dat je weet wat. Dit kan soms best een tijdje voortduren.

In feite zijn dit allemaal signalen en daarmee niet meteen een probleem op zich. Toch kan het goed zijn deze boodschappen van je systeem serieus te nemen.

Een opgejaagd gevoel ontstaat vaak wanneer je zenuwstelsel langere tijd actief blijft. Je systeem staat dan in een staat van paraatheid. Alsof er iets moet gebeuren.

Dit kan meerdere oorzaken hebben. Soms kan dit een optelsom zijn van langdurig onder druk staan. Ook zijn er te veel prikkels geweest en te weinig herstelmomenten. En bouwt spanning geleidelijk op omdat het niet voldoende wordt verwerkt of ontlaadt.

Je hoeft je daar niet meteen zorgen over te maken, want je  lichaam kan best veel aan.
Maar ook hier geldt dat  wanneer dit te lang aanhoudt, het ook kan leiden tot klachten. Denk aan vastlopen, (over)vermoeidheid of een gevoel dat je jezelf steeds meer kwijt aan het raken bent.

Rust ontstaat niet door het gevoel weg te duwen. Maar door het beter te leren begrijpen.

Veel mensen proberen hun onrust weg te krijgen en merken helaas dat het toch steeds terugkomt. Dat heeft vaak te maken met patronen. Je hebt in de loop van je leven manieren ontwikkeld om met spanning om te gaan.

De een doet dit door dingen te vermijden, de ander gaat net even wat langer door en weer iemand anders vindt het fijn om alles nog extra te overdenken.

Deze acties en reacties gebeuren vaak automatisch. Zolang ze werken, merk je er weinig van. Maar wanneer ze niet meer voldoende passen, kan er een gevoel van onrust ontstaan.

Je probeert het anders te doen. Maar valt toch terug in hetzelfde. En dan zit je in een loop van spanning —> je reactie (je doet er een schepje bovenop) —> naar opnieuw spanning.

Een onrustig gevoel speelt niet alleen privé. Ook op het werk komt het veel voor.
Niet alleen door de hoeveelheid werk, maar vaak door de onderstroom die ruis creëert.

In een onderstroom kan er bijvoorbeeld onduidelijkheid zijn wat men verwacht van elkaar, of is er een onuitgesproken spanning in de samenwerking of is er een sfeer die gevoel oplevert altijd ‘aan’ te moeten staan.

Hier kan een zenuwachtig of opgejaagd gevoel ontstaan. Zonder dat het direct uitgesproken wordt. Binnen het team kan hierdoor de afstemming onderling afnemen.

Het gaat dan eigenlijk minder over de inhoud en meer over ‘hoe’ er wordt samengewerkt.

Onrust ontstaat dan doordat spanning niet wordt besproken. Mensen gaan zich in reactie terugtrekken en er blijven misverstanden liggen. Hier kan dan zowel het individu als het geheel last van krijgen.

Een onrustig gevoel verdwijnt zelden door ertegen te vechten. Hoe meer je het probeert weg te duwen, hoe sterker het soms aanwezig blijft.

Wat vaak helpt, is een andere benadering. Niet direct oplossen, maar eerst opmerken wat er is. Even stilstaan bij wat je voelt, zonder het meteen te willen verklaren of veranderen.

Misschien merk je spanning in je lichaam, gedachten die blijven doorgaan of een vaag gevoel dat moeilijk te plaatsen is. Door daar met aandacht bij te blijven, ontstaat er ruimte tussen wat je ervaart en hoe je erop reageert.

In die ruimte wordt vaak langzaam duidelijker waar de onrust mee verbonden is. Met druk die je ervaart, met terugkerende gedachten of met iets dat nog geen aandacht heeft gekregen. Het kan helpen om woorden te geven aan wat je voelt, zonder dat het precies hoeft te kloppen.

Wanneer je aanwezig blijft bij wat er is, zonder het weg te drukken of te vermijden, kan de onrust verzachten. Niet omdat alles direct verandert, maar omdat je er anders mee omgaat.

Rust ontstaat niet doordat alles stil wordt, maar doordat je leert aanwezig te blijven zonder direct mee te bewegen. Van daaruit ontstaat de mogelijkheid om bewuster te reageren en een passend antwoord te vinden op wat de onrust veroorzaakt.

Dit vraagt oefening. Voor veel mensen is het helpend om hierin begeleid te worden, zodat je stap voor stap leert hoe je met aandacht kunt omgaan met wat zich in jezelf aandient.